«استرس» نقش موثرى در ابتلا به اختلالات دستگاه گوارش دارد
1385/02/24
بر اساس ارزيابيهاى روانى بيماران مبتلا به اختلالات عملكردى دستگاه گوارش استرسهاى زندگى به خصوص از دست رفتن ارتباطات با نزديكان نقش مهمى در شروع و بدتر شدن اختلالات دستگاه گوارش دارد.
بر اساس يك مقاله تحقيقى كه در سمينار جايگاه روانپزشكى در ساير رشتههاى پزشكى ارايه شد اختلالات عملكرد دستگاه گوارش شايعترين علت مراجعه بيماران به متخصصين گوارش است.
اين اختلالات بر اساس محل ايجاد به اختلالات مرى، معده و اثنى عشر، رودهها، دل درد عملكردى، صفراوى و انوكتال تقسيم ميشود.
بر اساس اين مقاله از آنجايى كه اتيولوژى اين اختلالات زمينههاى زيستى روانى و محيطى دارد، جهت ارزيابى بيماران و انجام اقدامات درمانى مناسب نياز به ارزيابى همه جانبه بيمار بخصوص از نظر عوامل روانى وجود دارد.
از جمله اين عوامل ميتوان به استرسهاى زندگى، تيپ شخصيتى و روشهاى تطابقى، رفتار بيمارى، بيماريهاى روانپزشكى همراه و سابقه سوء استفاده جنسى و جسمى اشاره كرد.
اين عوامل بخصوص بر روى شدت علايم، كيفيت زندگى، دفعات مراجعه بيمار، حركت دستگاه گوارش، درك حس احشايى و پيش آگهى بيمارى تاثير ميگذارد. به نظر ميرسد اين عوامل از طريق تاثير بر روى محور مغز- روده اثرات خود را ايفا ميكنند.
ويژگيهاى شخصيتى و روشهاى تطابق در ايجاد و شدت علايم گوارشى نقشى ندارند بلكه روى مراجعه بيمار به پزشك و رنجى كه بيمار از بيمارى ميبرد تاثير ميگذارد.
همچنين بيماران مبتلا به سندرم روده تحريك پذير كه به پزشك مراجعه مى كنند علايمشان را بيشتر از بيمارانى كه به پزشك مراجعه نميكنند ناشى از يك بيمارى جدى زمينهاى ميدانند.
شايعترين بيماريهاى روانپزشكى همراه در بيماران مبتلا به اختلالات عملكردى دستگاه گوارش شامل اختلالات اضطرابى، اختلالات خلقى (شامل افسردگى ماژور) و اختلالات سوماتوفرم مانند درد و سوماتيزاسيون ميباشد.
بيماران مبتلا به اينگونه اختلالات روانپزشكى معمولا علايم گوارشى شديدتر و پيش آگهى ضعيفترى دارند.
همچنين بر اساس اين مقاله، بين سوء استفاده جسمى و جنسى و اختلالات عملكردى گوارشى نيز ارتباط محكمى وجود دارد بطوريكه ۳۰تا ۵۶درصد اين بيماران سابقه سوء استفاده جسمى و جنسى دارند.
در اين بيماران نيز علايم گوارشى شديدتر و علايم خارج رودهاى شايعتر و پيش آگهى بدتر ميباشد.
اين مقاله با عنوان «ارزيابى روانى بيماران مبتلا به اختلالات عملكردى دستگاه گوارش» توسط دكتر «ناصر ابراهيمى درياني» فوق تخصص بيماريهاى گوارش و كبد و عضو هيات علمى دانشگاه علوم پزشكى تهران در سمينار جايگاه روانپزشكى در ساير رشتههاى پزشكى ارايه شد.
نخستين سمينار جايگاه روانپزشكى در ساير رشتههاى پزشكى توسط مركز تحقيقات روانپزشكى و روانشناسى دانشگاه علوم پزشكى تهران و با همكارى بيمارستان روزبه و انجمن علمى روانپزشكان ايران ۱۳و ۱۴ارديبهشت ماه سال جارى برگزار شد.