تربيت فرزندان تحت هر شرايطى آسان نيست. كمبود وقت و امكانات مالى، مى تواند باعث شود كه در بسيارى مواقع احساس كنيد تحت فشار هستيد. ولى اگر علاوه بر اين مشكلات، فرزندانتان هم از ناهنجاريهاى رفتارى رنج ببرند اين مسئله وضعيت شما را دشوارتر مى كند. برخى اوقات فرزندانتان احساسات خود را از طريق رفتارشان ابراز مى كنند. حس خشم، سرخوردگى و بلاتكليفى درباره چيزى يا احساس گناه و يا شرم، مى تواند باعث اشباع احساسات فرزندانتان شود و يا به خستگى و يا ناخوشى فيزيكى آنها منجر شود، يا اينكه مى تواند به طغيان احساسى و يا رفتارى آنها بينجامد. مخصوصاً نوجوانان و جوانان كه با مشكلات خاص خود براى تطبيق خود با جامعه و گروه همسالان درگير هستند و هنوز نتوانسته اند خود را با جامعه هماهنگ كنند؛ نوجوانان كه بحران بلوغ را هم طى مى كنند و نيازمند همفكرى بيشتر والدين هستند. اكثر نوجوانان ما زود عصبانى مى شوند و مى خواهند همه چيز مطابق خواسته آنها پيش رود و هرگونه مخالفت از جانب والدين باعث پرخاشگرى و واكنشهاى خشونت آميز آنها مى شود. اكثر خانواده ها از ترس اينكه مبادا فرزندانشان عكس العمل خشونت آميز نشان دهند سعى مى كنند در مورد مسائل مشكل زا با فرزندانشان صحبت نكنند. روش صحيح براى حل اين مشكل اين است كه اگر شما تصميم گرفتيد كه با فرزند بزرگتر و يا نوجوانتان درباره موضوعى برخورد كنيد و نگران اين هستيد كه عكس العمل او ممكن است خشونت آميز باشد، در اين صورت روال زير را دنبال كنيد:
- اول، به خودتان فرصت بدهيد كه آرام بگيريد و درباره آنچه مى خواهيد انجام بدهيد و يا بگوييد فكر كنيد.
- بعد به فرزندتان بگوييد كه مى خواهيد با او درباره موضوعى صحبت كنيد.
- وقتى را براى گفتگو تعيين كنيد، شايد صبح روز بعد.
اگر خود شما بتوانيد درباره موضوع به آرامى صحبت كنيد، فرزندتان هم ممكن است با خشونت كمترى با شما برخورد كند. اين وضعيت باعث خواهد شد كه شما از گفتن چيزى اجتناب كنيد كه در اوج عصبانيت ممكن است بگوييد و بعداً از گفتن آن پشيمان شويد.
وقتى فرصت آن رسيد به فرزند خود بگوييد كه شما درباره آنچه او انجام داده چه احساسى داريد، به او هم فرصت دهيد كه درباره احساسش به شما توضيح دهد.
به فرزندتان تاكيد كنيد كه اگر نتوانيد با هم به توافق برسيد و يا اگر آنچه توافق شده نقض شود، چه عواقبى براى او در پى خواهد داشت.بهترين مكالمه وقتى رخ مى دهد كه داريد كار ديگرى را انجام مى دهيد، مثل وقتى كه داريد لباس مى شوييد، يا ظرفها را خشك مى كنيد، در ماشين نشسته ايد و يا داريد ورزش مى كنيد.با فرزندانتان درباره آنچه كه خودتان احساس مى كنيد و همين طور احساسى كه درباره آنچه رخ داده داريد، صادق باشيد. احساسات در خود نگه داشته شده فرزندانتان ممكن است به صورت خشم، پرخاشگرى و يا رفتار خودخواهانه خود را نشان دهد.
درباره آنچه اتفاق افتاده صحبت كنيد.
اگر شما بتوانيد به راحتى درباره آنچه رخ داده صحبت كنيد به فرزندتان اين فرصت را مى دهيد كه درباره آن از شما سوال بكند و بدين ترتيب احساس نگرانى كمتر و امنيت بيشترى بكند. درباره مسائل كوچك بيشتر صحبت كنيد زيرا باعث مى شود كه بتوانيد وقتى مسائل مهمتر پيش مى آيد راحتتر درباره آن مسائل صحبت كنيد. آنها ممكن است احساس كنند طرد شده اند. حس عدم امنيت ممكن است باعث تغيير رفتار آنها شود؛ در فرزندان كوچك به شكل شيطنت و در نوجوانان به شكل خشم و پرخاشگرى بروز پيدا مى كند.
شما مى توانيد با اين اقدامات زندگى را براى خود و فرزندانتان كم دردسرتر كنيد:
براى فرزندانتان برنامه منظم روزانه تعيين كنيد؛ نظم شرايط را قابل پيش بينى مى كند و باعث ايجاد احساس امنيت براى فرزندانتان مى شود در نتيجه شما هم زمان بيشترى را در طول روز مى توانيد به خودتان اختصاص دهيد. از بيدار ماندن شبانه آنها جلوگيرى كنيد زيرا بى خوابى شبانه به هر دليل موجب كسالت و پرخاشگرى مى شود. ليست كارها و اولويت انجام آنها را تعيين كنيد.